Yabancılar Hukuku · Rehber

Türkiye'de İkamet İzni Rehberi: Türleri, Şartları, Başvuru ve Süreler

Türkiye'de vizenin veya vize muafiyetinin tanıdığı süreden ya da 90 günden fazla kalacak yabancıların ikamet izni alması zorunludur (6458 sayılı YUKK m. 19). Kanunda altı ikamet izni türü vardır; hangisinin alınacağı Türkiye'de kalış amacına göre belirlenir. Bu rehber türleri, şartları, başvuru adımlarını ve kaçırılmaması gereken süreleri tek sayfada toplar.

Hazırlayan: Av. Mustafa Kaan Öğreden · Son güncelleme: 9 Kasım 2026

Hangi ikamet izni size uygun?

Türkiye'de kalış amacınızı seçin; kanundaki karşılığını, azami süresini ve temel şartlarını görün.

Dayanak: YUKK m. 31/1-e

Kısa dönem ikamet izni — turizm

Azami süre: Her defasında en fazla 2 yıl (Yönetmelik: birer yıl)

Talep edilen süreyi kapsayan sağlık sigortası, maddi imkân beyanı ve adres bilgisi gerekir. Talep edilen süreyi kapsamayan sigorta ret sebebi olabilir (Yönetmelik m. 22/13).

Ayrıntılı rehber

6 İkamet İzni Türü

YUKK m. 30, ikamet izinlerini altı türe ayırır. Her türün kimlere verildiği, azami süresi ve temel şartları aşağıdadır.

1

Kısa Dönem İkamet İzni

Kimlere verilir
YUKK m. 31/1'deki gerekçelerden birine dayanan yabancılar: turizm, Türkiye'de taşınmaz sahipliği, ticari bağlantı veya iş kurma, tedavi, Türkçe kursu ve diğerleri.
Süre
Her defasında en fazla 2 yıl (Yönetmelik m. 28/1: birer yıl); yatırım ve KKTC vatandaşları için en fazla 5 yıl.
Temel şartlar ve notlar
  • Gerekçeyi ileri sürmek ve buna ilişkin belgeleri sunmak
  • YUKK m. 7 uyarınca Türkiye'ye girişine izin verilmeyecek yabancılardan olmamak
  • Genel sağlık ve güvenlik standartlarına uygun barınma ve adres bilgisi
  • İstenirse adli sicil belgesi
  • Talep edilen süreyi kapsayan sağlık sigortası ve yeterli maddi imkân (Yönetmelik m. 22)
Dayanak: YUKK m. 31–33Ayrıntılı rehber
2

Aile İkamet İzni

Kimlere verilir
Türk vatandaşının, ikamet izinli yabancının, mülteci veya ikincil koruma statüsü sahibinin yabancı eşi, kendisinin veya eşinin ergin olmayan ya da bağımlı yabancı çocuğu.
Süre
Her defasında en fazla 3 yıl; destekleyicinin ikamet izni süresini aşamaz.
Temel şartlar ve notlar
  • Destekleyicinin toplam geliri asgari ücretten az olmamak üzere aile ferdi başına asgari ücretin üçte biri
  • Uygun barınma ve tüm aileyi kapsayan sağlık sigortası
  • Son 5 yılda aile düzenine karşı suçtan hüküm giymemiş olmak; adres kaydı
  • Yabancı destekleyici için en az 1 yıldır ikamet izni (Türk vatandaşıyla evlilerde aranmaz)
  • Eşlerin her biri 18 yaşını doldurmuş olmalı; evlilik izin almak amacıyla yapılmamış olmalı
  • En az 3 yıl aile izniyle kalıp 18 yaşını dolduran çocuk (m. 34/5) ve Türk vatandaşıyla evliyken en az 3 yıl aile izniyle kalıp boşanan eş (m. 34/6) kısa dönem izne geçebilir
Dayanak: YUKK m. 34–37
3

Öğrenci İkamet İzni

Kimlere verilir
Türkiye'de bir yükseköğretim kurumunda ön lisans, lisans, yüksek lisans veya doktora öğrenimi görecek yabancılar; masrafları üstlenilen ilk ve ortaöğretim öğrencileri (veli muvafakatiyle).
Süre
Öğrenim süresine bağlı; ilk ve ortaöğretimde birer yıllık. Öğrenim 1 yıldan kısaysa izin onu aşamaz.
Temel şartlar ve notlar
  • Öğrenime ilişkin belgeler, m. 7 kapsamına girmemek ve adres bilgisi
  • Anne-baba ve yakınlara ikamet hakkı sağlamaz
  • Çalışma izniyle çalışılabilir; ön lisans ve lisansta ilk yıldan sonra
  • Uzun dönem izin için gereken 8 yılda öğrenci izinlerinin yarısı sayılır
Dayanak: YUKK m. 38–41
4

Uzun Dönem İkamet İzni

Kimlere verilir
Türkiye'de kesintisiz en az 8 yıl ikamet izniyle kalmış veya Bakanlığın belirlediği şartlara uyan yabancılar. Mülteci, şartlı mülteci ve ikincil koruma statüsü sahipleri, insani izin sahipleri ve geçici korunanlar bu izne geçemez.
Süre
Süresiz
Temel şartlar ve notlar
  • Son 3 yılda sosyal yardım almamış olmak
  • Kendisinin ve ailesinin geçimini sağlayacak yeterli ve düzenli gelir; geçerli sağlık sigortası
  • Kamu düzeni veya güvenliği açısından tehdit oluşturmamak
  • Askerlik, seçme-seçilme, kamu görevi ve muaf araç ithali dışında Türk vatandaşlarına tanınan haklardan yararlanılır
  • Sağlık, eğitim ve zorunlu kamu hizmeti dışında kesintisiz 1 yıldan fazla yurt dışında kalmak iptal sebebidir
Dayanak: YUKK m. 42–45
5

İnsani İkamet İzni

Kimlere verilir
Çocuğun yüksek yararının söz konusu olduğu, sınır dışı edilemeyen, sınır dışı veya uluslararası koruma işlemlerine karşı yargı yoluna başvuran yabancılar ve olağanüstü durumlar.
Süre
Bakanlıkça belirlenen sürelerle; uzatılabilir
Temel şartlar ve notlar
  • Diğer izinlerin şartları aranmaz; Genel Müdürlük onayıyla valilikçe verilir
  • İznin veriliş tarihinden itibaren en geç 20 iş günü içinde adres kaydı
  • Uzun dönem ikamet iznine geçiş hakkı vermez
Dayanak: YUKK m. 46–47
6

İnsan Ticareti Mağduru İkamet İzni

Kimlere verilir
İnsan ticareti mağduru olduğu veya olabileceği yönünde kuvvetli şüphe bulunan yabancılar.
Süre
30 gün; 6'şar aylık uzatma, toplam 3 yılı geçemez
Temel şartlar ve notlar
  • Diğer izinlerin şartları aranmaz; iyileşme ve düşünme süresi tanımak amacıyla verilir
Dayanak: YUKK m. 48–49

Kısa Dönem İkamet İzni Hangi Gerekçelerle Alınır?

Kısa dönem ikamet izni yalnızca YUKK m. 31/1'de sayılan gerekçelerden birine dayanılarak alınabilir. Kural olarak her defasında en fazla iki yıllık sürelerle verilebilir (m. 31/2); Uygulama Yönetmeliği m. 28/1 ise her defasında en fazla birer yıllık süreden söz eder.

m. 31/1GerekçeNot
(a)Bilimsel araştırma—
(b)Türkiye'de taşınmaz sahipliğiKonut olmalı; nitelik ve değer Bakanlıkça
(c)Ticari bağlantı veya iş kurma—
(ç)Hizmet içi eğitim programı—
(d)Anlaşma veya öğrenci değişim programı kapsamında eğitim—
(e)Turizm—
(f)TedaviKamu sağlığına tehdit hastalık taşımamak kaydıyla
(g)Adli veya idari makamların talebi ya da kararı—
(ğ)Aile ikamet izninden geçiş—
(h)Türkçe öğrenme kursuEn fazla iki defa
(ı)Kamu kurumları aracılığıyla eğitim, araştırma, staj ve kurs—
(i)Türkiye'de yükseköğrenimini tamamlayanlarMezuniyetten itibaren 6 ay içinde; bir defa, en fazla 1 yıl
(j)Cumhurbaşkanınca belirlenen kapsam ve tutarda yatırım (çalışmayan yatırımcı ve ailesi)En fazla 5'er yıl
(k)KKTC vatandaşlarıEn fazla 5'er yıl

İkamet İzni Başvurusu Adım Adım

  1. 01

    Doğru izin türünü belirleyin

    İkamet izni kalış amacına bağlı olarak düzenlenir (YUKK m. 23/1). Amaç değişirse yeni amaca uygun izin gerekir.

  2. 02

    Başvuruyu doğru makama yapın

    Türkiye içinden yapılabilecek başvurular valiliklere, diğerleri vatandaşı olunan veya yasal bulunulan ülkedeki konsolosluklara yapılır; başvurular elektronik ortamda da alınabilir (Yönetmelik m. 19/3–4). Türkiye içindeki başvurular Göç İdaresi'nin e-İkamet sistemi üzerinden başlatılır.

  3. 03

    Belgeleri eksiksiz hazırlayın

    Pasaport, talep edilen ikamet süresinden en az 60 gün uzun geçerli olmalıdır (YUKK m. 21/2). Sağlık sigortası talep edilen sürenin tamamını kapsamalıdır (Yönetmelik m. 22/13). Türe özgü belgeler için e-İkamet'teki güncel resmî listeyi esas alın.

  4. 04

    Eksik belge ve karar süresi

    Eksik belge bildirilirse 30 gün içinde tamamlanmazsa başvuru işlemden kaldırılır. Başvurular, belgeler tam teslim edildikten sonra en geç 90 gün içinde sonuçlandırılır (Yönetmelik m. 22/1–2; YUKK m. 21/5).

  5. 05

    Kartı aldıktan sonra adres kaydı

    İzni ülke içinden alan yabancılar, izin belgesinin teslim tarihinden itibaren en geç 20 iş günü içinde adres kayıt sistemine kayıt yaptırmalıdır; konsolosluktan alanlar için süre Türkiye'ye giriş tarihinden başlar (Yönetmelik m. 22/12).

  6. 06

    Bitiş tarihini takip edin

    Uzatma başvurusu, iznin dolmasına 60 gün kalmasından itibaren ve her durumda süre dolmadan yapılmalıdır (YUKK m. 24/2).

Kaçırılmaması Gereken Süreler

KuralSüreDayanak
Vize veya vize muafiyetiyle kalışHer 180 günde en fazla 90 günYUKK m. 11/1
İkamet izni zorunluluğuVize/muafiyet süresini veya 90 günü aşan kalışYUKK m. 19/1
Pasaport geçerliliğiTalep edilen süreden en az 60 gün uzunYUKK m. 21/2
Eksik belgenin tamamlanması30 günYönetmelik m. 22/1
Başvurunun sonuçlanmasıEn geç 90 günYUKK m. 21/5; Yön. m. 22/2
Adres kaydı20 iş günüYUKK m. 26/2; Yön. m. 22/12
Yurt dışından alınan izin6 ay içinde kullanılmazsa geçersizYUKK m. 19/1
Uzatma başvurusuBitişe 60 gün kala açılır, bitişten önce yapılmalıYUKK m. 24/2
Gerekçe sona erince geçiş başvurusu10 günYönetmelik m. 26/1
Kısa dönemde yurt dışında kalmaSon 1 yılda toplam 120 günü aşmamalıYönetmelik m. 29/1-c
İkamette kesinti1 yılda toplam 6 ay veya 5 yılda toplam 1 yılYUKK m. 28/1
Ret veya uzatmama sonrası kalış belgesi10 güne kadarYönetmelik m. 22/11
İzin bitiminden sonra ihlal10 günü aşarsa sınır dışı etme sebebiYUKK m. 54/1-g
Ret kararına karşı dava / sınır dışı kararına karşı dava60 gün / 7 günİYUK m. 7; YUKK m. 53/3
İkamet süre hesaplayıcıyı aç

Uzatma, Geçiş ve Yurt Dışında Kalma

Uzatma başvurusunda bulunan yabancıya harca tabi olmayan bir belge verilir ve izin süresi dolmuş olsa bile karar verilinceye kadar bu belgeyle Türkiye'de kalınabilir. Uzatılan izin, önceki iznin bitim tarihinden itibaren başlar (YUKK m. 24/2–3).

İznin verilmesine esas gerekçe sona ererse (ör. öğrenim biterse) ve Türkiye'de kalmaya devam edilecekse, gerekçenin sona erdiği tarihten itibaren 10 gün içinde yeni amaca uygun izin için valiliğe başvurulur; mevcut izin gerekçenin ortadan kalktığı tarihte sona erdirilir (Yönetmelik m. 26/1–2).

Kısa dönem ikamet izni sahibinin zorunlu kamu hizmeti, görev, eğitim veya sağlık nedenleri dışında son bir yıl içinde toplam 120 günden fazla yurt dışında kalması ret, iptal veya uzatmama sebebidir (Yönetmelik m. 29/1-c). Uzun dönem izin için gereken kesintisiz süre bakımından ise bir yılda toplam 6 ayı veya son 5 yılda toplam 1 yılı aşan yurt dışı kalışlar kesinti sayılır (YUKK m. 28/1). Aile ikamet izninde ise aynı istisnalar dışında son bir yılda toplam 180 günü aşan yurt dışı kalış ret, iptal veya uzatmama sebebidir (Yönetmelik m. 33/1-d).

İkamet İzni Reddedilirse

Ret veya uzatmama hâlinde yabancıya Türkiye'de yalnızca 10 güne kadar kalma imkânı veren belge verilir (Yönetmelik m. 22/11). Ret kararına karşı tebliği izleyen günden itibaren 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir (İYUK m. 7); sınır dışı etme kararı da verilmişse bu karara karşı dava süresi 7 gündür (YUKK m. 53/3). Türkiye içinden yapılan işlemlerde aile bağları, ikamet süresi, menşe ülkedeki durum ve çocuğun yüksek yararı gözetilir ve karar ertelenebilir (YUKK m. 25/1). Başvurusu reddedilen veya izni iptal edilen yabancı altı ay içinde yeniden başvurursa kendisinden yeni bir ikamet izni talep gerekçesi sunması istenir (Yönetmelik m. 21/10).

İkamet izni reddedilirse ne yapılır?

Antalya'da İkamet İzni Başvurusu

Türkiye içinden yapılan ikamet izni başvuruları valiliklere yapılır (Yönetmelik m. 19/3). Antalya'da yaşayan yabancıların başvuruları Antalya Valiliği (İl Göç İdaresi Müdürlüğü ve bağlı birimleri) tarafından yürütülür; Alanya, Manavgat, Kemer gibi ilçeler de Antalya Valiliğinin görev alanındadır. İdari yargıda kural olarak işlemi yapan merciin bulunduğu yerdeki idare mahkemesi yetkili olduğundan (İYUK m. 32), Antalya İl Göç İdaresi Müdürlüğünün ret kararlarına karşı dava Antalya idare mahkemelerinde açılır.

Sık Sorulan Sorular

01Türkiye'de ikamet izni ne zaman zorunludur?

Vizenin veya vize muafiyetinin tanıdığı süreden ya da 90 günden fazla kalacak yabancıların ikamet izni alması zorunludur (YUKK m. 19/1). Vize veya muafiyetle kalış her 180 günde 90 günü geçemez (YUKK m. 11/1).

02İkamet izni kaç yıllık verilir?

Kısa dönem izin her defasında en fazla 2 yıl (Yönetmelik: birer yıl), aile izni en fazla 3 yıl verilir; öğrenci izni öğrenim süresine bağlıdır, uzun dönem izin süresizdir (YUKK m. 31, 34, 38, 42). İzin, pasaportun geçerlilik süresinden 60 gün kısa düzenlenir (m. 23/1).

03İkamet izni başvurusu ne kadar sürede sonuçlanır?

Başvurular, belgeler tam teslim edildikten sonra en geç 90 gün içinde sonuçlandırılır. Eksik belge bildirilmişse 30 gün içinde tamamlanmazsa başvuru işlemden kaldırılır (Yönetmelik m. 22/1–2).

04İkamet izni uzatma başvurusu ne zaman yapılır?

Uzatma başvurusu iznin dolmasına 60 gün kalmasından itibaren ve her durumda süre dolmadan yapılır. Başvuru belgesiyle karar verilinceye kadar Türkiye'de kalınabilir (YUKK m. 24/2).

05İkamet izniyle yurt dışında ne kadar kalabilirim?

Kısa dönem izinde son bir yıl içinde toplam 120 günü aşan yurt dışı kalış (zorunlu kamu hizmeti, görev, eğitim, sağlık hariç) ret, iptal veya uzatmama sebebidir (Yönetmelik m. 29/1-c). Uzun dönem izin, kesintisiz 1 yıldan fazla yurt dışında kalınırsa iptal edilir (YUKK m. 45/1-b).

06Ev alan yabancı ikamet izni alabilir mi?

Evet. Türkiye'de taşınmaz sahibi yabancılara kısa dönem ikamet izni verilebilir (YUKK m. 31/1-b). Taşınmaz konut olmalı ve bu amaçla kullanılmalıdır; niteliği ve değeri Bakanlıkça belirlenir (m. 31/6). Ayrıntılar ev alarak oturma izni yazımızda.

07Türk vatandaşıyla evli yabancı hangi izni alır?

Aile ikamet izni alır; her defasında en fazla 3 yıl verilir (YUKK m. 34/1). Türk vatandaşıyla evli yabancılarda destekleyicinin 1 yıldır ikamet izniyle kalma şartı uygulanmaz (m. 35/2). En az 3 yıl aile izniyle kaldıktan sonra boşanırsa kısa dönem izne geçebilir; aile içi şiddet mahkeme kararıyla sabitse 3 yıl aranmaz (m. 34/6).

08Çalışma izni olan yabancı ayrıca ikamet izni almalı mı?

Hayır. Geçerli çalışma izni ve çalışma izni muafiyet teyit belgesi ikamet izni sayılır (YUKK m. 27/1).

09İkamet izni reddedilirse ne yapılır?

Ret kararıyla 10 güne kadar kalma belgesi verilir (Yönetmelik m. 22/11). Ret kararına karşı 60 gün içinde idare mahkemesinde dava açılabilir (İYUK m. 7); sınır dışı etme kararına karşı dava süresi 7 gündür (YUKK m. 53/3). Ayrıntılar ikamet izni reddi yazımızda.

İlgili Sayfalar

Dayanak Mevzuat

  • 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m. 11, 19–49, 53–54
  • Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik (RG 17.03.2016, 29656) m. 19, 21, 22, 26, 28, 29, 33
  • 2577 sayılı İdari Yargılama Usulü Kanunu m. 7, 8, 32

Somut durumunuza ilişkin değerlendirme almak için ekibimizle iletişime geçebilirsiniz.

İletişime Geç

Bu rehber genel bilgilendirme amaçlıdır ve hukuki danışmanlık yerine geçmez. Belge listeleri ve harçlar idarece güncellenebilir; başvurudan önce e-İkamet'teki güncel listeyi kontrol edin.

Bize Yazın